ضوابط و الزامات جوش فورجینگ میلگرد | مقررات و کنترل کیفیت

بر اساس ابلاغیه کمیته تخصصی مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، اجرای این روش باید منطبق با ویرایش پنجم مبحث نهم مقررات ملی ساختمان (۱۳۹۹) باشد. همچنین الزامات مربوط به خواص مکانیکی، پیش‌ گرمایش و فرآیند جوش باید با استناد به استاندارد های ملی ایران به شماره‌ های ۳۱۲۲ و ۱-۲۱۵۶ رعایت گردد. علاوه بر آن، کلیه اصول مرتبط با طراحی و کنترل اتصالات باید مطابق با مبحث دهم مفررات ملی ساختمان در نظر گرفته شوند.

- استفاده از مناسب‌ ترین مواد و دستگاه فورجینگ به منظور دستیابی به جوش فورجینگ با خواص مکانیکی قابل قبول.
- اعمال پیش‌ گرمایش استاندارد و کنترل دقیق دما، فشار و زمان جوش.
- رعایت تناوب در وصله آرماتورها، حداکثر ۵ درصد میلگرد ها در یک مقطع و آن هم به صورت یک در میان.
- رعایت فاصله مجاز از مقاطع بحرانی و نواحی زلزله ‌خیز طبق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان.

در سازه‌ های با شکل‌ پذیری ویژه یا متوسط، نباید وصله‌ های جوش فورجینگ در مناطقی که تحت تأثیر نیرو های زلزله هستند یا احتمال تسلیم آرماتورها وجود دارد، اجرا شود. محل اجرا باید حداقل دو برابر ارتفاع مقطع از اتصال تیر به ستون فاصله داشته باشد.

کنترل کیفیت در جوش فورجینگ باید به صورت مرحله ‌ای و با دقت انجام گیرد:
پیش از جوشکاری:
- داشتن دستگاه ژاپنی دایا.
- داشتن گواهینامه فنی و حرفه ای جوشکار.
- تهیه دستورالعمل حوش و تایید آن.
حین جوشکاری:
- کنترل دما، فشار و هماهنگی مراحل توسط ناظر فنی.
- استفاده از تجهیزات جوشکاری فورجینگ ژاپنی دایا تأیید شده.
پس از جوشکاری:
- انجام آزمون‌ های غیرمخرب (NDT) مانند آزمون التراسونیک و آزمون نفوذ.
- اجرای آزمون‌ های مخرب شامل آزمون خمش و کشش میلگرد وصله شده مطابق با استاندارد.
- ارزیابی بر اساس استاندارد ملی ایران ۲۲۲۴۲ و در صورت نیاز استاندارد های JIS ژاپن (Z3210  و Z3811).

برای اطمینان از کیفیت اتصالات، میلگردهای وصله ‌شده باید تحت آزمایشات فورجینگ قرار گیرند. در این آزمون:
- در آزمون خمش، میلگرد باید بدون ترک ‌خوردگی در ناحیه جوش باشد.
- در آزمون کشش، مقاومت اتصال باید حداقل ۱.۲۵ برابر تنش تسلیم مشخصه میلگرد باشد.

برای انجام عملیات جوش فورجینگ، صلاحیت جوشکاران و تجهیزات مورد استفاده باید مورد تایید مراجع ذی‌ صلاح قرار گیرد. این تایید صلاحیت‌ ها شامل گواهی‌ های مربوط به دستورالعمل جوشکاری و گواهینامه جوشکار است که باید قبل از شروع عملیات جوشکاری تهیه شوند. همچنین، استفاده از تجهیزات برشکاری ویژه با اره تنگستنی مخصوص دور پایین برای آماده‌ سازی میلگردها الزامی است.

1. ضوابط اصلی جوش فورجینگ بر چه پایه ای استوار است؟
بر اساس استاندارد ACI 38، استاندارد ملی ایران 1721 و مبحث دهم مقررات ملی ساختمان.
2. آیا در ضوابط جوش فورجینگ نوع میلگرد اهمیت دارد؟
بله، فقط میلگردهای تمیز، بدون زنگ، بدون اپوکسی مجاز هستند.
3. در ضوابط اجرا چه شرایطی باید رعایت شود؟
اتصال دقیق، دستگاه کالیبره دار، اپراتور مجازفنی حرفه ای، شرایط محیطی کنترل شده
4. آیا در ضوابط جوش فورجینگ نیاز به آزمایش وجود دارد؟
بله، تست کشش، خمش و بررسی جسمی الزامی است
5. حد مجاز قطر میلگرد برای جوش فورجینگ در ضوابط چقدر است؟
معمولا ۳ میلی متر به بالا
6. آیا در ضوابط فنی نحوه برش میلگرد اهمیت دارد؟
بله، برش باید صاف، عمود و دقیق باشد.
7. چه شرایطی در ضوابط بازرسی جوش فورجینگ باید رعایت شود؟
بررسی شکل جوش، نبود ترک، قرینگی و تایید دستگاه دایا و اپراتور.
8. آیا در ضوابط اجرایی کارگاهی محدودیت خاصی وجود دارد؟
بله، پوشش محل کار، رعایت فاصله از نقاط بحرانی و تایید ناظر.
9. چه مدارکی طبق ضوابط جوش فورجینگ باید تهیه و نگهداری شوند؟
تاییدیه دستگاه دایا ژاپن، گواهی اپراتور از فنی حرفه ای، گزارش آزمایش، دفتر ثبت و نقشه ساخت.